MEDJUNARODNA KONVENCIJA PROTIV ORGANIZOVANOG KRIMINALA

Palermo, decembar 2000.

U Palermu u Italiji od 12. do 15. decembra 2000. godine odrzana je, pod okriljem Ujedinjenih nacija, medjunarodna Konferencija na visokom nivou, koja je rezultirala donosenjem Konvencije Ujedinjenih nacija protiv transnacionalnog organizovanog kriminala (UNITED NATIONS CONVENTION AGAINST TRANSNATIONAL ORGANIZED CRIME), koju dopunjuju dva protokola: Protokol za prevenciju, suzbijanje i kaznjavanje trgovine ljudskim bicima, narocito zenama i decom (PROTOCOL TO PREVENT, SUPPRESS AND PUNISH TRAFFICKING IN PERSONS, ESPECIALLY WOMEN AND CHILDREN) i Protokol protiv krijumcarenja migranata kopnom, morem i vazduhom (PROTOCOL AGAINST THE SMUGGLING OF MIGRANTS BY LAND AIR AND SEA). Usaglasen je ali nije potpisan i treci akt – protokol protiv nedozvoljene proizvodnje i trgovine vatrenim oruzjem, njihovim delovima, komponentama i municijom (PROTOCOL AGAINST THE ILLICIT MANUFACTURING OF AND TRAFFICKING IN FIREARMS, THEIR PARTS AND COMPONENTS AND AMMUNITION). Ovaj Protokol je konacno usvojen 31. maja 2001. godine.

Konvenciju i prva dva protokola SR Jugoslavija je ratifikovala u junu 2001. godine – "Sluzbeni list SRJ", medjunarodni ugovori br.6/2001

Konvencija se primenjuje na sprecavanje, istragu i sudsko gonjenje teskih krivicnih dela i zlocina ucinjenih od organizovane grupe kriminalaca, sastavljene od tri ili vise lica, koja deluje kontinuirano i sporazumno radi pribavljanja finansijske ili druge materijalne koristi. Konvencija, pored organizovanih kriminalnih grupa, posebno predvidja kaznjavanje pranja novca stecenog putem kriminala, kaznjavanje kriminalne korupcije i opstrukcije pravosudja. Pored zatvorske kazne, uciniocima je zapreceno i konfiskacijom i zaplenom imovine sa obavezom drzava potpisnica da ce usvojiti neophodne mere kako bi se omogucila identifikacija, ulazenje u trag, zamrzavanje ili zaplena te imovine.

Kako se ovde radi o transnacionalnom kriminalu (krivicno delo ucinjeno u vise drzava, ili je u vezi ili proizvodi bitne posledice u vise drzava), Konvencija posebno apostrofira medjunarodnu pravnu saradnju drzava clanica u cilju otkrivanja, gonjenja, istrazivanja i presudjenja tih krivicnih dela i zaplene i oduzimanja stvari i sredstava stecenih krivicnim delima (obavestavanje i slanje podataka i dokaza, zajednicke istrage, koriscenje specijalnih istraznih tehnika, uspostavljanje kriminalnih dosijea, zastita svedoka, viktimoloska zastita, itd.). Predvidjena je mogucnost ustupanja krivicnog postupka. Sva krivicna dela predvidjena ovom Konvencijom podlezu ekstradiciji sa obavezom drzava clanica da ta krivicna dela inkorporiraju u svoja zakonodavstva kao i u svoje buduce bilateralne ugovore o ekstradiciji.

Konvencije Ujedinjenih nacija protiv transnacionalnog organizovanog kriminala otvorena je za potpisivanje svim drzavama u sedistu Ujedinjenih nacija u Njujorku do 12. decembra 2002. godine. Stupa na snagu nakon sto je ratifikuje, prihvati, usvoji ili joj pristupi cetrdeset drzava.